اگر فکر می کنید از نظر جسمی یا روحی توانایی انجام خدمت سربازی را ندارید ممکن است یکی از معافیت های پزشکی به شما تعلق بگرید. در مقاله “معافیت پزشکی چیست؟“، به طور کامل با این معافیت آشنا شدید. در این مقاله قصد داریم مراحل معافیت پزشکی را به طور کامل شرح دهیم.
آنچه در این مقاله می خوانید:
مراحل معافیت پزشکی چقدر طول میکشه؟
به طور خلاصه برای معافیت پزشکی علاوه بر ارسال دفترچه سربازی، باید فرم درخواست معافیت پزشکی را نیز پر کنید. با پزشک معاین اولیه دیدار کنید و واکسن های مورد نیاز سربازی را بزنید و منتظر تعیین وقت بیمارستان یا کمیسیون در پلیس + 10 بمانید.
مراحل بالا بین 2 الی 7 روز ممکن است طول بکشد. بستگی به خودتان دارد که چقدر سریع عمل کنید. اگر از نظر پزشک معاین اولیه شانس گرفتن معافیت را داشته باشید وقت کمیسیون برای تان تعیین می شود. قبل از کمیسیون باید پرونده پزشکی تان را تکمیل کنید.
در شرایط عادی برای انجام آزمایش ها و معاینات تخصصی یک ماه فرصت دارید. البته در موادر خاص مثل پیک بیماری کرونا، ممکن است مراکز درمانی مشغول باشند و مهلت تان برای تکیل پرونده پزشکی بیشتر از یک ماه باشد.
بعد از تکمیل پرونده کمیسیون شما را رویت کرده و رای خود را صادر می کند. با این تفاسیر مدت زمان گرفتن معافیت پزشکی در سال 1402 در خوشبینانه ترین حالت حداقل یک ماه زمان می برد.
مراحل کامل معافیت پزشکی
در مراحل دریافت معافیت پزشکی برای دانشجویان، سربازان، مشمولان مقیم خارج از کشور و کسانی که در فرجه یک ساله معرفی هستند تفاوت هایی وجود دارد. در این مقاله قصد داریم نحوه دریافت معافیت پزشکی برای کسانی که هنوز دفترچه سربازی را پست نکرده اند توضیح دهیم.
مرحله اول: برای معافیت پزشکی سربازی کجا باید رفت؟
قدم اول برای دریافت معافیت پزشکی مراجعه به یکی از دفاتر پلیس + 10 است. شما ممکن است برای پیگیری امور مربوط به معافیت پزشکی مجبور باشید چندین بار به آن مرکز مراجعه کنید پس ترجیحا مرکزی را انتخاب کنید که به محل سکونت تان نزدیک باشد.
اگر ساکن ایران نیستید باید به کنسولگری مراجعه کنید. در این صورت روند مراحل اخذ معافیت پزشکی برای شما کاملا متفاوت می شود. برای اطلاعات بیشتر می توانید مراحل معافیت پزشکی مشمولان مقیم خارج کشور را بخوانید.
مرحله دوم: پزشک معاین اولیه
بعد از اینکه فرم خوداظهاری وضعیت سلامت تان را پر کردید، پزشک معتمد وظیفه عمومی بیماری شما را تایید کرده و برگ معاین اولیه را بر اساس مشاهداتش پر کند. آدرس پزشک های مورد تایید سازمان نظام وظیفه که در نزدیکی تان هستند را می توانید از پلیس + 10 بگیرید.
در معاینه اولیه، پزشک وضعیت سلامت شما را به طور کلی ارزیابی می کند. ممکن است شما بیماری داشته باشید که هنوز خودتان نمی دانید. اگر بیماری شما تایید نشد عملا شانسی برای معافیت ندارید.
اگر سرباز هستید بهداری یگان وظیفه تایید اولیه بیماری را بر عهده دارد. تا زمانی که بهداری بیماری یا عارضه شما را تایید نکند نمی توانید درخواست معافت بدهید. برای اطلاعات بیشتر توصیه می کنم مقاله مراحل معافت پزشکی حین سربازی را بخوانید.

مدارک مورد نیاز برای معافیت پزشکی
- برگ وضعیت مشمولان (برگه شماره۱) که باید توسط مشمول تکمیل شود.
- برگ معاینه اولیه مشمولان (برگه شماره۲) که باید توسط پزشک معاین اولیه تکمیل گردد.
- برگ واکسیناسیون نیز می بایست توسط مرکز بهداشت تکمیل شده باشد.
- تصویر پشت و رو کارت ملی مشمول.
- تصویرکلیه صفحات شناسنامه عکس دار مشمول.
- اصل و تصویر آخرین مدرک تحصیلی یا گواهی فراغت از تحصیل.
- ۴ قطعه عکس رنگی ۴×۳ تمام رخ زمینه سفید مشمول (علاوه بر عکس های الصاقی به برگه ها).
مرحله سوم: تعیین وقت کمیسیون
پزشک معتمد نتیجه معاینه شما را برای پلیس + 10 ارسال می کند. اگر از نظر پزشک سازمان شرایط اولیه یکی از معافیت های پزشکی را داشته باشید درخواست کمیسیون برای شما ثبت می شود و برگه معرفی به بیمارستان برای شما پست می شود.
مدت اعتبار این دعوت نامه معمولا یک ماه است. گاها ممکن است به دلایلی مثل بیماری ویروسی کرونا یا … این مدت افزایش یابد. برای گرفتن وقت دعوت نامه باید مدارک زیر را تکمیل کرده باشید.

مرحله چهارم: تشکیل پرونده
پزشکان کمیسیون بر اساس آزمایش ها و مستندات بیماری رای خود را صادر می کنند. برای بسیاری از عارضه ها مثل دیسک کمر باید پرونده پزشکی تشکیل دهید. مستنداتی برای کمیسیون اعتبار دارد که زیر نظر معاونت بهداشت و درمان نیروهای مسلح تهیه شده باشد.
به عنوان مثال مراکز و بیمارستان های دولتی، نظامی یا مراکز درمانی مورد تایید دانشگاه های پزشکی زیر نظر این معاونت هستند. معمولا برای آزمایش های تخصصی به بیمارستان امام سجاد یا سایر مراکز ارجاع می شوید.
شما یک ماه فرصت دارید تا آزمایش های تخصصی را بگیرید. این مدت زمان قابل تمدید است. اما اگر کوتاهی کنید ممکن است وارد غیبت سربازی شوید.
مراجعه به مراکز درمانی
شما باید در بازه زمانی که برای تان تعیین شده در مراکز درمانی حضور پیدا کنید. عدم حضور به موقع غیبت تلقی می شود. هزینه آزمایش ها و معاینات تخصصی بر عهده خودتان است. در نهایت بیمارستان جوابیه را به حوزه رسیدگی به وضعیت مشمول ارسال می کند.

مرحله ششم: شرکت در کمیسیون
وقتی پرونده پزشکی تان کامل شد وقت کمیسیون برای شما پیامک می شود. این وقت باید نهایتا بین 3 الی 4 هفته برای شما تعیین شود در غیر این صورت باید موضوع را پیگیری نمایید.
کمیسیون معمولا از سه پزشک تشکیل شده است. این پزشک ها متخصص بیماری شما هستند. یعنی ترکیب کمیسیون پزشکی برای بیماری اعصاب و روان با اعضای کمیسیون پزشکی بیماری چشم متفاوت هستند. اگر شما برای چندین بیماری درخواست داده باشید باید در کمیسیون های متفاوتی شرکت کنید. رای هر یک از این کمیسیون های پزشکی جداگانه صادر می شود.
سوالات کمیسیون پزشکی
اینکه در کمیسیون پزشکی چه سوالاتی از شما می پرسند بستگی به بیماری تان دارد. همچنین ممکن است پزشکان کمیسیون فقط بخواهند شما را رویت کنند و عملا هیچ مکالمه ای با شما نداشته باشند. در صورت عدم معافیت می توانید به رای کمیسیون اعتراض بزنید.
با ثبت درخواست اعتراض مجددا کمیسیون دیگری برای شما تشکیل می شود. اعتراض به رای صادر شده ممکن است برای شما تبعاتی مثل اضافه خدمت داشته باشد. به شما توصیه می کنیم از مشاورن آگاه سربازی باران کمک گرفته تا با نحوه اعتراض به رای کمیسیون پزشکی بیشتر آشنا شوید.

مرحله هفتم: واریز وجه جهت صدور کارت معافیت پزشکی
معافیت های پزشکی شامل معافیت دائم، معافیت موفت و معافیت از رزم می شوند. اگر کمیسیون شما را معاف دائم پزشکی تشخیص دهد باید هزینه صدور کارت را بپردازید. برای معافیت موقت یا معافیت از رزم هزینه ای از شما گرفته نمی شود.
برای اطلاعات بیشتر توصیه می کنیم مقاله انواع معافیت های پزشکی را مطالعه نمایید.
مرحله هشتم: دعوت برای شورای عالی پزشکی
شورای عالی پزشکی بالاترین مرجع رسیدگی به درخواست های پزشکی سربازان است. رای شورای عالی پزشکی لازم الاجراست و نمی توانید به آن اعتراض کنید. درخواست معافیت پزشکی به دو دلیل ممکن است به شورای عالی پزشکی برود.
- شما به رای کمیسیون اعتراض کرده اید.
- شورای عالی پزشکی مجددا خواستار بررسی وضعیت معافیت شماست.
حالت اول که کامل مشخص است. در حالت دوم ممکن است شما هزینه صدور کارت معافیت را نیز پرداخت کرده باشید اما مجددا برای شرکت در شورا پزشکی فراخوانده شوید. در این شرایط قرار است یک بار دیگر وضعیت معافیت شما بررسی شود.

مرحله نهم: معرفی به صدور کارت
اگر همه مراحل بالا را با موفقیت پشت سر بگذارید و معافیت تان تایید شود به صدور کارت معرفی می شوید. مشمولانی که معافیت پزشکی می گیرند نیازی به گذرندان دوران آموزشی سربازی ندارند. صدور کارت معافیت پزشکی در شرایط عادی تقریبا 2 هفته طول می کشد.
چنانچه کارت شما بعد از 2 هفته هنوز ارسال نشده است توصیه می کنیم صدور کارت معافیت پزشکی را بخوانید.

انصراف از معافیت پزشکی 1402
امکان انصراف از معافیت پزشکی فقط در مراحل اولیه وجود دارد. یعنی تا زمانی که برای شما تاریخ کمیسیون تعیین نشده فرصت دارید تا انصراف خود را اعلام کنید. با ابلاغ تاریخ کمیسیون به شما دیگر راه بازگشت ندارید.
پشیمانی از ارائه در خواست معافیت
اگر از گرفتن معافیت پزشکی پشیمان شده اید باید باز هم در کمیسیون شرکت کنید اما می توانید ادعا کنید که از نظر جسمی و روانی سالم هستید. البته ارائه اطلاعات خلاف واقع برای شما تبعاتی در پی دارد. مثلا اگر دیسک کمر خود را پنهان کنید حین خدمت نمی توانید از فعالیت های سنگین شانه خالی کنید و باید مجددا از طریق بهداری درخواست معافیت پزشکی بدهید.
اگر در زمان مقرر در کمیسیون شرکت نکنید وارد غیبت سربازی خواهید شد.

اگر درخواست معافیت پزشکی رد شود
گرفتن معافیت پزشکی برای بعضی متقاضییان ریسک هایی هم دارد. مثلا با مدرک تحصیلی زیر لیسانس با نمره چشم 6 معاف دائم می شوید. برای فارغ التحصیلان لیسانس و بالاتر نمره یک چشم باید 8 باشد. اگر دانشجو مقطع کارشناسی باشید با نمره چشم 6 باید ریسک انصراف از تحصیل را بپذیرید. برای اطلاعات بیشتر می توانید مراحل معافیت پزشکی برای دانشجویان را مطالعه نمایید.
برای گرفتن معافیت پزشکی 1402 باید دفترچه اعزام به خدمت پست کنید و تاریخ اعزام بگیرید. اگر کمیسیون برای شما معافیت صادر نکند به سربازی اعزام خواهید شد. البته تحت شرایطی می توانید به جای رفتن به سربازی معافیت تحصیلی بگیرید یا درخواست تعویق اعزام دهید.

مراحل گرفتن معافیت پزشکی برای هر بیماری متفاوت است؟
فرقی نمی کند که چه بیماری یا بیماری هایی داشته باشید. روند گرفتن معافیت پزشکی برای همه بیماری ها یکسان است. البته بعضی عارضه ها مثل بیماری های استخوانی ممکن است نیاز به عکس رادیولوژی یا … داشته باشند.
در واقع تنها تفاوت در تعداد مراجعه شما به مراکز درمانی مورد تایید نیروهای مسلح برای تکمیل پرونده است. بر اساس آییین نامه معافیت پزشکی سال 1402 بیماری های معاف کننده در 17 گروه زیر دسته بندی شده اند.
با کلیک روی هر یک از لینک های جدول زیر می توانید با گروه های بیماری بیشتر آشنا شوید. به عنوان مثلا گروه جراحی مغز و اعصاب شامل بیماری های مثل تومورهای استخوانی، شکستگی مهره، کیست های نخاعی و … می شود.
مشاوره مراحل گرفتن معافیت پزشکی 1402
خیلی از مشمولان سربازی برای اینکه چند ماه دیرتر به سربازی اعزام شوند درخواست معافیت پزشکی می دهند اما در ادامه پشیمان شده ولی راه بازگشت ندارند. همچنین مشمول ممکن است چندین بیماری داشته باشد که فقط یکی از آن ها شرایط معافیت دائم را دارد.
استفاده از مشاوران آگاه سربازی مرکز باران به شما این امکان را می دهد که همه جوانب لازم برای معافیت پزشکی را بسنجید و آگاهانه مراحل معافیت پزشکی را طی نمایید.
سوالات متداول
1)مراحل معافیت پزشکی سربازی چیست؟
برای ثبت درخواست معافیت پزشکی باید به پلیس + 10 مراجعه کرده و دفترچه اعزام به خدمت را پر کنید. با تایید بیماری توسط پزشک معتمد، وقت کمیسیون پزشکی برای شما تعیین می شود. مراحل کامل در متن مقاله به طور کامل شرح داده است.
2)مراحل گرفتن معافیت پزشکی چقدر طول می کشد؟
برای معافیت پزشکی باید از وضعیت بیماری پرونده تشکیل شود. برای تشکیل پرونده گاها نیاز به انجام آزمایش های تخصصی در بیمارستان های مورد تایید نیروهای مسلح است. به طور کلی رسیدگی به درخواست معافیت پزشکی حداقل یک ماه زمان می برد و بسته به آزمایش های شما ممکن است این مدت افزایش یابد.
3)نحوه انصراف از درخواست معافیت پزشکی چگونه است؟
انصراف از درخواست معافیت پزشکی فقط در مراحل اولیه قابل قبول است. اگر پزشک معمتد (پزشک معاینه اولیه) بیماری شما را تایید کند و زمان کمیسیون یا بیمارستان برای شما تعیین شود فرصت انصراف از بین می شود.
4)در صورت رد درخواست معافیت پزشکی چه اتفاقی می افتد؟
برای شما تاریخ اعزام صادر شده و اگر در تاریخ مقرر باید خود را به پادگان معرفی کنید تا وارد غیبت نشوید.



تماس :0634301-0996
سلام من کوررنگ هستم میخواستم بدونم میتونم برای معافیت اقدام کنم ؟ازکجا باید شروع کنم
امسال دیپلم گرفتم
سلام علی آقا
نوع معافیت شما بستگی به مدرک تحصیلی و علت این عارضه دارد.
من زیاد ادرار میکنم موقعی که استرس میگریم زیاد میشود تقریبا مثل اون برادر بالا که توضیح داده.معافم کردن.بهشون گفتم میتونم با خودم از این بشکه های کوچیک با خودم بیارم که توش ادرار کنم ولی معافم کردن.راهی نیست برای اعزام؟؟؟تقریبا 4 ماه پیش اعزام کردم
سلام مهدی جان
در صورتی که تشخیص داده شود که نمی توانید خدمت کنید باید معاف شوید. مگر اینکه مستندات ارائه دهید که بیماری شما مداوا شده است.
توان فیزیکی خدمت کردن رو دارم. اما اگه جای دور بیفتم نمیتونم.بلاخره اتوبوس هر 3 ساعت نمیاسته به خاطر دستشویی من.اما اگه اموزشیم و خدمتم تو شهرستانم باشه.مشکلی ندارم.بلاخره فاصله پادگان نزدیکه نزدیکه
سلام وقتون بخیر من دانشجو ترم اخر لیسانس هستم بعلت قوز قرنیه یه بار هفت سال پیش عمل پیوند قرنیه انجام دادم امسال پیوند پس زده بود یه ماه پیش باز عمل پیوند قرنیه انجام دادم ایا معافیت پزشکی شامل حال من میشه میتونم در زمان تحصیل اقدام کنم برا دریافت معافیت؟ با تشکر
سلام علی جان
مقاله معافیت پزشکی بیماری های چشم را بخوانید و اگر پاسخ سوالتون را پیدا نکردید با باران مشاوره تماس بگیرید.
سلام
من دارای لاغری مفرط هستم و همچنین بیماری بهجت دارم،به پلیس +۱۰ مراجعه کردم گفتند اول باید بری کمسیون بعد میگن برو بیمارستان،ایا درست است؟
ایا با این بیماری های معافیت دایم میدهند؟
Bmi من ۱۵.۲ هستش
سلام
بابت لاغری مفرط در حالت عادی به شما معافیت از رزم تعلق می گیرد. در خصوص عوارض دیگر نیز باید پرونده شما در کمیسیون پزشکی بررسی شود.
سلام وقتتون بخیر
ببخشید من الان دانشجو هستم اگر برای معافیت پزشکی اقدام کنم و در کمیسیون تایید نشه، باید حتما اعزام به خدمت بشم و انصراف از تحصیل بدم؟؟ یا میتونم مثل قبل به درسم ادامه بدم؟
با تشکر
محمد جان سلام
در صورتی که در حین تحصیل باشید و معاف نشوید، تا پایان دوره تحصیلات خود می توانید به تحصیل ادامه دهید.
سلام. من ناخواسته و بدون درخواست خودم توسط پزشک معاین اولیه برای معافیت پزشکی معرفی شدم. ایشون در دو دسته اورتوپدی (پای پرانتزی) و قلب و عروق (فشار خون بالا) برام مشکل پزشکی رد کردن و پلیس +10 بهم برگه درخواست معافیت پزشکی داد. نحوه بررسی بیماری در کمیسیون پزشکی به چه صورته؟ هر دو توی یه کمیسیون بررسی میشن یا به صورت جداگانه؟ ضمن اینکه آیا میشه با مسئولیت شخصی از فرآیند معافیت پزشکی انصراف داد و به صورت عادی اعزام شد؟
ممنون از پاسخگویی تون.
سلام نوید
شما در مرحله اول در بیمارستان معاینه می شوید. بعد به کمیسیون ارجاع داده می شوید. شما باید تمام این مراحل را طی کنید و اختیاری نمی باشد.
سلام من ترقوه سمت راستم از جا درامده و قابل ب عمل هم نیست ایا معافیت ب من تعلق میگیرد؟؟
سلام آقا جواد
در صورتی که در عملکرد بدن اختلال ایجاد کرده باشد و همراه عوارض باشد شرایط معافیت را خواهید داشت.
سلام.بنده تکرر ادرار دارم.موقع اضطراب هم خیلی تشدید میشود.ترولین مصرف کردم.تروتودین هم مصرف کردم اما خوب نشدم ازمایش سنو و ادرار انجام دادم همه چیزی مثبت بود.نمیدونم مشکل از کجاس.برای پزشکی اقدام کنم یانه؟؟
موقعی که اضطراب میگیرم هر 10 دقیقه باید برم دستشویی ودر حالت عادی هر 3 یا 2 ساعت باید برم دستشویی
شما برای معافیت پزشکی اقدام کنید. اما اینکه معاف شوید یا خیر بستگی به نظر کمیسیون پزشکی دارد.
سلام وقت بخیر-برای معافیت پزشکی ژنیکوماستی امیدی هست و اینکه شرایطش دقیق چطوریه؟
سلام حسن
جهت راهنمایی با همکاران ما تماس بگیرید.
با سلام من مشکل تشنج دارم و بیشتر اوقات سرگیجه ام دارم ایا شامل معاف شرن میشم
سلام آقا محمد جان
در صورتی که تشنج تکرار می شود و در بازه زمانی مشخصی رخ دهد، شرایط معافیت را خواهید داشت.
با عرض سلام. ببخشید من چشم راستم ضعیفه طوری که از ۳متری انگشتان دستو نمیتونم بشمارم.یه کمی هم انحراف داره.ولی چشم چپم مشکلی نداره.میخواستم ببینم جز معافیت محسوب میشه یا نه. واین که بعضیا میگن برامعافیت پزشکی کاری نیستو هیچجا برا کار برش نمیدارن میتونه درست باشه یا نه؟
سلام علی جان
در صورتی که ضعف بینایی در یک چشم شما شدید باشد، می توانید برای معافیت پزشکی سربازی اقدام کنید.
سلام خسته نباشید
منـ کیست مویی از ناحیه دنبالچه داشتم
عمل کردم چند سالی میشه جاش یکم بهتر شده ولی هنوز هم خم شدن برام سخته میخواستم بدونم شامل معافیت میشه چون جزء بیماری های عفونی هستش
در ضمن تنگ نفس هم دارم زیر آب و موقع خوابیدن احساس خفگی دارم
خوشحال میشم اگه جواب بدین.
سلام بهمن
بابت عوارض عمل کیستتان احتمال معافیت کم است. بابت تنگی نفس نیز بستگی به علت و میزان آن دارد. تنگی نفس اگر در حد آسم باشد معاف می شوید. در حالت کلی درخواست معافیت را بدهید تا بررسی شود.
با سلام. امروز کمیسیون پزشکی برا معاینه رفته بودم. پزشک کمیسیون بعد از معاینه برگه رو کامل کرد ولی نتیجه رو به من نگفتن. که معافم یا نه.
فقط گفتن تا ۱۰ روز بعد برو هنگ.
خواستم ببینم اگه معاف بشم تو کمیسیون به خودم نمیگن؟
سلام فرزین عزیز
معمولا در صورت معافیت، نتیجه را همان لحظه در کمیسیون اطلاع می دهند. در هر صورت نمی توان به طور صد در صد گفت که معاف شده اید یا خیر.
با سلام من پارگی رباط صلیبی و مینیکس دارم ایا معاف میشوم
سلام آقا هاشم
پارگی مینیسک اگر در دوپا باشد معافیت دارد اما اگر در یک پا باشد بستگی به میزان پارگی رباط ها و. … دارد
سلام کمک کنید من از معافیت استفاده نکردم و دفترچه رد کردم و ۱۹شهریور اعزام میشم
بعدش فهمیدم کف پام صافه
چجوری برم معافیت بگیرم؟قبل اعزام میتونم؟
سلام حسن
اولا صافی کف پا به تنهایی موجب معافیت دائم نمی شود و صرفا معافیت از رزم به شما تعلق می گیرد.
دوما می توانید در حین آموزشی با مراجعه به بهداری محل آموزشی و تایید فرمانده خود، در گروه معاف از رزم قرار بگیرید.
با سلام
بنده درخواست معافیت پزشکی قبل از خدمتم داده بودم که بعد از شرکت در کمیسیون پزشکی شهرستان رای رو به من اعلام نکردند اما داخل برگ سفید اعزام به خدمت زده بودن وضعیت جسمانی سالم
حالا بعد از 6 ماه که از خدمتم میگذره تصادفی رفتم داخل سامانه سخا در قسمت مجوز خروج از کشور وضعیت منو زده معاف پزشکی داخل استعلام وضعیت معافیت پزشکی تاریخ آخرین وضعیت رو زده و نوشته اعزام به خدمت نمیفهمم یعنی من الان معاف از رزمم؟
دوم اینکه من بعد 6 ماه خدمت اصلا اطلاعات اعزامم ثبت نشده که کجام و کی اعزام شدم…
حسین جان سلام
برای پیگیری این مشکل باید از طریق وظیفه عمومی استان سکونت اقدام کنید.