یکی از انواع معافیت های سربازی، معافیت ماده 6 بهزیستی است. در راستای حمایت از معلولان جامعه قانون معافیت ماده 6 بهزیستی در 24 خرداد سال 1402 تغییر کرد. این مقاله نیز بر اساس آخریین تغییرات اعلامی سازمان وظیفه عمومی فراجا به روز شده است.
مشمولان بسیاری هستند که خودشان یا از اعضای خانواده ایشان به عنوان مددجو تحت پوشش سازمان بهزیستی هستند. معافیت ماده ششم بهزیستی با توافق بین سازمان بهزیستی و ستاد کل نیروهای مسلح صورت گرفته است. در دواقع این معافیت به منظور حمایت از خانواده افراد تحت پوشش بهزیستی در نظر گرفته شده است.
در این مقاله قصد داریم در خصوص معافیت ماده 6 بهزیستی اطلاعات بیشتری را در اختیار مشمولان قرار دهیم.
چه کسانی مددجوی بهزیستی محسوب می شوند؟
چه کسانی می توانند از معافیت ماده 6 بهزیستی استفاده کنند؟
آیا با وجود چند برادر در یک خانواده می توان از معافیت ماده 6 بهزیستی استفاده کرد؟
مددجو به چه کسی می گویند؟
مددجوی بهزیستی کسی است که به واسطه معلولیت و یا نیاز به حمایت روحی و … تحت پوشش و حمایت سازمان بهزیستی قرار می گیرد. در سازمان بهزیستی معلولیت ها در 6 گروه اصلی دسته بندی می شوند. این گروه ها شرح زیر می باشد. هرکدام از این گروه ها خود نیز زیر شاخه هایی دارند که طیف وسیعی را شامل می شوند.
- معلولیت جسمی حرکتی
- معلولیت ذهنی
- معلولیت بینایی
- معلولیت شنوایی
- معلولیت گفتاری
- معلولیت بیماری روانی مزمن
معافیت ماده 6 بهزیستی چیست؟
در واقع معافیت ماده 6 به منظور حمایت از خانواده هایی است که یک یا دو نفر از اعضای آن خانواده تحت پوشش بهزیستی هستند. این معافیت طی تفاهم نامه ای با سازمان نظام وظیفه عمومی در دهه هشتاد منعقد شد.
در این نوع معافیت در صورتی که یک یا دو نفر از اعضای خانواده شما تحت پوشش بهزیستی باشد، می توانید به واسطه معافیت ماده 6 بهزیستی از معافیت کفالت استفاده کنید و از خدمت سربازی معاف شوید. در ادامه شرایط و قوانین این معافیت بهزیستی را بیان خواهیم نمود.
پنج قانون برای استفاده از معافیت ماده 6 بهزیستی
برای گرفتن معافیت مددجویی بهزیستی باید وضعیت خانوادگی شما در یکی از حالات زیر باشد:
- پدر یا مادرتان به دلیل معلولیت، تحت پوشش بهزیستی باشد.
- حداقل یک نفر از اعضای خانواده (خواهر و برادر) به واسطه معلولیت تحت پوشش بهزیستی باشند. (سابقا دو نفر نیاز بود)
- شما متاهل باشید و همسرتان به خاطر معلولیت تحت پوشش بهزیستی باشد.
- فرزندتان به دلیل معلولیت تحت پوشش بهزیستی باشد.
- حتما لازم نیست مادرتان معلولیت داشته باشد. حتی در صورتی که مادرتان معلول هم نباشد و مادرتان تحت پوشش این سازمان باشد باز هم می توانید برای معافیت اقدام کنید.
در صورتی که شما در خانواده ای زندگی می کنید که شرایط فوق را دارد، می توانید به راحتی و بدون هیچ گونه نگرانی از معافیت ماده 6 استفاده کنید و از خدمت سربازی معاف شوید.
شرط اخذ معافیت ماده 6 بهزیستی
قوانین استفاده از معافیت ماده 6 را گفتیم. اکنون لازم است بدانید خود شما هم باید شرایط خاصی را داشته باشد تا بتواند از این معافیت استفاده کنید.
- شما نباید دارای غیبت سربازی باشید. یعنی در دوران غیبت قبل از تاریخ اعزام قرار نگرفته باشید.
- برای اخذ معافیت تعداد برادرها در یک خانواده مهم نیست. در صورت وجود یک یا چند برادر در خانواده ای یک یا دو نفر از اعضای آن تحت پوشش بهزیستی هستند، یکی از برادرها می تواند از معافیت ماده 6 بهزیستی استفاده کند.
آخرین تغییرات در معافیت کفالت ماده شش
سابقا باید پدر یا مادر به دلیل معلولیت شدید تحت پوشش بهزیستی می بودند. درصورت سالم بودم پدر و مادر، تنها در صورتی که دو نفر از اعضای خانواده یعنی خواهر یا برادر ها، تحت پوشش بودند مشمول شانس اولیه کفالت را پیدا می کرد. سرانجام سازمان وظیفه عمومی فراجا در تاریخ 24 خرداد 1402 شرایط جدید معافیت ماده 6 را اعلام کرد.
برای حمایت از خانواده های معلول تحت پوشش بهزیستی، شرط دو فرزندی معلول حذف شد. بدین ترتیب چناچه حتی یکی از اعضای خانواده دچار معلولیت شدید باشد مشمول شانس معافیت بهزیستی ماده 6 را پیدا می کند.
تفاوت معافیت های کفالت با معافیت بهزیستی
در معافیت های کفالت علاوه بر عدم وجود عیبت، باید تنها پسر سالم بالای 18 سال خانواده باشید. مزیت استفاده از معافیت ماده 6 بهزیستی تین است که در صورت وجود چندین پسر بالای 18 سال در خانواده باز هم یکی از آنها می تواند از خدمت سربازی استفاده کند.
آیا می دانستید مشمولان غایب هم تحت شرایطی می توانند از معافیت بهزیستی استفاده کنند.
مراحل معافیت ماده 6 بهزیستی
با توجه به مطالب مذکور، در صورتی که شرایط معافیت سربازی از طریق ماده شش بهزیستی را دارید، به اداره مربوطه مراجعه کرده و درخواست خود را ثبت نمایید. در مرحله دوم کمیسیون صحت ادعای شما را بررسی کرده و در صورت تایید با اخذ معرفی نامه به دفاتر پلیس + 10 مراجعه کنید.
در دفاتر پلیس + 10 درخواست معافیتتان را ثبت می کنید. چنانچه در انجام مراحل معافیت ماده 6 بهزیستی با سوالی مواجه شدید می توانید از مشاوره نظام وظیفه استفاده نمایید.
استشهاد محلی برای معافیت ماده شیش بهزیستی
معافیت مشمولان دارای مادر فاقد شوهر و یا فرزند معلول
بر اساس دستورالعملی که دفتر توانمندسازی خانواده منتشر کرده است، اگر مادر فاقد شوهر (همسر فوت کرده باشد یا طلاق رسمی گرفته باشد) و تحت پوشش بهزیستی باشد، یکی از فرزندانش از سربازی معاف می شود. همچنین مشمولانی که دارای حداقل یک فرزند معلول در خانواده باشند، می توانند بر اساس این توافق نامه از خدمت سربازی معاف شوند.
مهمترین نکته برای گرفتن معافیت از طریق بهزیستی
از سال ۱۳۸۲ بر اساس توافق نامه ای بین سازمان بهزیستی و سازمان نظام وظیفه عمومی ناجا منعقد شد، فرزند سالم خانواده های دارای معلول می تواند از تسهیلات سربازی بهره مند شود. با توجه به اینکه هدف از این نوع معافیت تشویق خانواده به مراقبت از افراد معلول در منزل است، اگر معلول در مراکز شبانه روزی و خارج از محیط خانه نگهداری شود فرد مشمول نمی تواند از این معافیت استفاده کند.
همچنین بخوانید: مراحل اخذ معافیت کفالت مادر
مشاوره معافیت بهزیستی
با توجه به قوانین و تبصره های متعدد برای اخذ معافیت بهزیستی گاها مشمولان برای اخذ این معافیت سردرگم هستند. جالب است بدانید که هر نوع معلولیتی سبب اخذ معافیت از طریق بهزیستی نمی شود.
بر اساس تبصره ماده «1»قانون حمایت جامع از حقوق معلولان، معلولیت در سه حوزه جسمی، ذهنی و روانی دسته بندی شده است. منظور از معلولیت جسمی–حرکتی وجود معلولیت در حوزه های جسمی (ارتوپدی،جراحی مغز و اعصاب و …)بینایی ،شنوایی و گفتاری می شود.
معافیت بهزیستی به هر سه حوزه فوق تعلق نمی گیرد!!! از این رو اخذ مشاوره برای معافیت بهزیستی امری ضروری به نظر می رسد.
یکی دیگر از متداول ترین ابهامات کسانی که مادرشان تحت پوشش بهزیستی است این است که “آیا وضعیت جسمانی پدر در اخذ این معافیت تاثیرگذار است؟” یعنی “اگر پدر سالم باشد باز هم می توان از معافیت ماده 6 استفاده کرد؟”
برای اخذ پاسخ سوالات خود از باران مشاوره کمک بگیرید.




تماس :0634301-0996
سلام و وقت بخیر
من حدود 5ماه هست که سرباز فراری هستم، اگر با یک معلول جسمی حرکتی عقد کنم میتوانم از معافیت استفاده کنم یا خیر؟ اصلا راهی برای معافیت از راه های دیگر هست؟
باید شرایط معافیت رو قبل از ورود به غیبت داشته باشی.
سلام من پدرم فوت شده و یک خواهر دارم که عضو بهزیستی هستش و یک برادر دارم که ازدواج کرده است.
من میتونم از طریق کفالت خواهرم معاف بشم ؟
ممنون
ایمان جان وجود برادر مانع گرفتن کفالت خواهرت میشه حتی اگر ازدواج کرده باشه
اگر برادرم خارج از کشور باشد چی ؟ نمیتونم کفالت خواهرم یا مادرم رو بگیرم، توی قانون بالا نوشته توی کفالت خواهر برادر هیچ تاثیری نداره ؟
ممنون
سلام وقت بخیر
من پدرم پاهاش دچار شکستگی شدید و در رفتی هستن که بعد از عمل جراحی دچار بدشکلی شدن و اینکه یه پاشم کج شده و فعالیتش با مشکل و کمک صورت میگیره
به نظرتون با این وضعیت در کمیسیون قبول میشه
آقای اکبری معمولا به کسایی که معلولیت شدید دارن تعلق می گیره.
سلام. پدر من 82 سالشه و بیماری ام اس از نوع سوم پیش رونده داره.در غذا خوردن و صحبت کردن مشکل حاد داره و با ویلچر حرکت میکنه و قادر به انجام کارهای روزمره ش نیست. من غیبت دارم. میتونم برم خدمت و از داخل خدمت برای استفاده از معافیت کفالت ماده 6 بهزیستی استفاده بکنم؟
خیر به غایب کفالت نمیدن مگه اینکه بهزیستی همکاری کنه برای توجیه غیبت شما.
سپاس از وقت و پاسختون. من حتی در حین خدمت هم نمیتونم برای معافیت اقدام کنم؟ حتی اگر اضافه خدمتم بخشیده بشه؟
اکه غیبتت توجیه شه می تونی.
سلام خسته نباشید..پدر من معلولیت شدید …
هم اعصاب و روان
هم شنوایی
و هم بینایی دارن با درصد های بالا
اما واسه معافیت در بهزیستی کمیسیون گرفتیم ولی رد شد دلیلش رو هم نمیگن هر جور حساب میکنم ۱۰۰ درصد باید معاف میشدم که نشد خواستم بپرسم دلیلش چی میتونه باشه…ممنون
امین جات باران مشاوره قادر به پاسخ به این سوال نیست.
سلاموقتبخیربنده۲۵روزغیبتدارمپدرممعلولیتبیناییدارهتحتپوششبهزیستیهستیمسرپرستخانوادههستمبرمستادکلهمهاضافامومیبخشنیانه
ببینی بخشش بر اساس طرح میثاق 6 هست و البته بعضی وقتا بهزیستی و کمیته امداد رایزنی می کنن برای بخشش اضافه خدمت یا جا به جایی سرباز و …
سلام وقت بخیر
بنده ۲۱ سالم هست و یک سالی هست مبتلا به بیماری MS هستم ایا میتونم اقدام به تحت پوشش بهزیستی قرار گرفتن بکنم و شرایط چی هست ایا اصلا مشمول تحت پوشش قرار گرفتن میشم و اینکه ایا میشه اقدام به معافیت ازین طریق کرد ؟؟یعنی از طریق بیماری تحت پوشش قرار بگیرم و ازین طریق بتونم معافیت بگیرم؟؟
اینکه بهزیستی تحت چه شرایطی شما رو تحت پوشش قرار میده رو باران مشاوره نمی دونه
سلام..وقت بخیر..من فرزندم تحت پوشش بهزیستی هست بخاطر ناتوانی جسمی ولی غیبت دارم …میتونم برای معافیت اقدام کنم؟؟
حمید توجیه غیبت ماده 6 بهزیستی را جست و جو کنید.
سلام وقتتون بخیر، من کارای معافیتم انجام دادم ۳ برگ معافیتم گرفتم مدارک رو هم تهیه کردم به پلیس +10 دادم مدارک داخل پوشه گذاشت اعم از کپی شناسنامه و عکس و … من یادم رفت بپرسم اون پوشه به من نداد اون پوشه باید دست خودشون باشه؟
یه برگه فقط داد بهم که درخواست معافیت هست برای نظام وظیفه
ممنون میشم راهنمایی کنید
همون برگه درخواست معافیت که بهت داده رسیدت هست.
سلام خسته نباشین
ببخشین من خودم به خاطر مشکل بینایی تحت پوشش بهزیستی هستم و الان مدرک کارشناسیمو گرفتم.
ایا معافیت شامل حال بنده میشه
ممنونم
بستگی به مشکل بینایی تان دارد.
سلام من پدرم یه گوشش شنواییش ۷۵درصدازبین رفته ویکی دیگه ۴۵درصدمیتونم برای معافیت اقدام کننم ممنون
امید جان به مقاله معافیت کفالت پدر رفته و آیین نامه کسان مشمول را مطالعه کنید.
سلام
پدر من عضو بهزیستی هستش و بیماری رماتیسم داره که متاسفانه زده به کمرش و کمرش خم شده
من هم تنها پسر خانوادم و سنمم بالای ۱۸ هستش و غیبت سربازی هم ندارم آیا میتونم از ماده۶ استفاده کنم؟
آقای حیدری شما شرایط اولیه معافیت را دارید.
سلام.برادر من تحت پوشش بهزیستی با شدت معلولیت شدید.یکی از پاهاش قطع شده از لگن در حین تصادف و مجرد هست .تاریخ تصادف برادرم من دانشجو بودم.اما الان از تصادف ۴ ساله گذشته و الان ۱ ساله که غیبت دارم.
با مادرم و برادرم و پدرم زندگی میکنیم
نگهداریش واقعا سخته بخاطر اینکا پدرو مادرم اذیت نشن نمیتونم رهاشون کنم و برم خدمت.
بنظر شما راهی هست بتونم معاف بشم ؟
مهران جان معافیت به شما نمی دهند. اگر برادرتان تحت پوشش بهزیستی باشد ممکن است با همکاری این سازمان بتوانید توجیه غیبت کنید یا در شهر خود خدمت کنید.
سلام خسته نباشید
پدر من 46سالشه و تحت پوشش بهزیستی هستش
و معلولیت ذهنی داره ولی خفیف هستش بنظرتون من معاف میشم اگر اقدام کنم؟ تک فرزند پسر هستم و غیبت هم ندارم
محمد جان معمولا برای معلولیت شدید معافیت می دهند. اما اقدام کنید ممکن است وظیفه عمومی پدرتان را از کار افتاده نشخیص بدهد.
سلام وقتتون بخیر.بنده متولد آبان ۱۳۵۶ هستم.و با مدرک زیر دیپلم و دارای ۴ فرزند که یکی از آنها معلول ذهنی است.آیا معافیت کفالت ماده ۶ به من تعلق میگیرد؟چه اقداماتی باید انجام دهم؟ممنون از لطفتون.
عباس آقا میزان معلولیت تعیین کننده است.
سلام من مادرم مشکل شنوایی داره و از سمعک اصتفاده میکنه و سالهاست که زیر نظر بهزیستی هست تک پسر هستم و پدرم هم ۹دماه سابقه جبهه دارد بنظرتون آیا بنده معاف میشم؟
ابوالفضل جان شما شرایط اولیه معافیت بهزیستی را دارید.